Rễ củ cây đinh lăng có tác dụng gì với sức khoẻ?
Giá trị nhất trên cây đinh lăng chính là rễ củ. Rễ càng nhiều tuổi giá càng cao. Từ lâu đã được y học cổ truyền Việt Nam và nhiều nước châu Á khác xem như một loại dược liệu quý giá. Củ đinh lăng chứa nhiều dưỡng chất và hợp chất sinh học có lợi, mang đến nhiều tác dụng đáng kể đối với sức khỏe.
Rễ cây đinh lăng có tác dụng gì với sức khoẻ?
Bài viết của BS. Vũ Duy Thành – Bệnh viện Đa khoa Nông Cống, Thanh Hóa cho biết, đinh lăng còn gọi là cây gỏi cá, nam dương sâm. Tên khoa học là Polyscias Fruticosa (L) (đồng nghĩa Panax fruticosum L., thuộc họ ngũ gia bì. Theo các nhà khoa học, người ta thu hoạch rễ đinh lăng vào mùa thu đông, cây trồng được 3 năm trở lên.
Rễ đinh lăng vị ngọt, hơi đắng, tính mát, tác dụng bồi bổ khí huyết, lưu thông khí huyết, đả thông kinh mạch, trị đau lưng rất tốt.
Các cách sử dụng củ đinh lăng
- Phơi khô, sao lên bảo quản khi tẩm mật ong hoặc rượu
- Ngâm rượu
- Dùng tán bột và làm thuốc viên, trộn với mật ong
- Làm cao đinh lăng
- Nấu nước tăng lực.
Một số bài thuốc chữa bệnh có rễ đinh lăng
Rễ đinh lăng được dùng trong một số bài thuốc phổ biến sau:
– Chữa mệt mỏi, biếng hoạt động: Rễ đinh lăng phơi khô, thái mỏng 0,50g, thêm 100ml nước, đun sôi trong 15 phút, chia 2-3 lần uống trong ngày.
– Thông tia sữa, căng vú sữa: Rễ đinh lăng 30-40g, thêm 500ml nước sắc còn 250ml. Uống nóng, liền 2-3 ngày, vú hết nhức, sữa chảy bình thường.
– Chữa liệt dương: Rễ đinh lăng, hoài sơn, ý dĩ, hoàng tinh, hà thủ ô, kỷ tử, long nhãn, cám nếp, mỗi vị 12g; trâu cổ, cao ban long, mỗi vị 8g, sa nhân 6g. Sắc uống ngày 1 thang.
– Chữa viêm gan: Rễ đinh lăng 12g; nhân trần 20g; ý dĩ 16g; chi tử, hoài sơn, biển đậu, rễ cỏ tranh, xa tiền tử, ngũ gia bì, mỗi vị 12g; uất kim, nghệ, ngưu tất, mỗi vị 8g. Sắc uống ngày 1 thang.
– Chữa thiếu máu: Rễ đinh lăng, hà thủ ô, thục địa, hoàng tinh, mỗi vị 100g, tam thất 20g, tán bột, sắc uống ngày 100g bột hỗn hợp.
– Ho suyễn lâu năm: Lấy rễ đinh lăng, bách bộ, đậu săn, tang bạch bì, nghệ vàng, tần dày lá… mỗi vị 8g; xương bồ 6g; gừng khô 4g. Đổ 600ml sắc còn 250ml. Chia làm 2 lần uống trong ngày. Uống lúc thuốc còn nóng.
Ngoài ra còn nhiều tác dụng thần kỳ khác như:
- Bồi bổ sức khỏe và tăng cường sinh lực
Củ đinh lăng chứa nhiều saponin, một hợp chất có tác dụng giống như nhân sâm, giúp bồi bổ cơ thể, tăng cường sức đề kháng và sinh lực. Việc sử dụng củ đinh lăng thường xuyên có thể giúp cải thiện tình trạng mệt mỏi, suy nhược cơ thể, đặc biệt hữu ích cho những người làm việc căng thẳng hoặc mới ốm dậy. - Hỗ trợ điều trị mất ngủ và giảm căng thẳng
Nhờ các hợp chất giúp an thần, củ đinh lăng có thể được sử dụng để hỗ trợ điều trị mất ngủ và giảm căng thẳng. Một số nghiên cứu cho thấy rằng sử dụng các bài thuốc từ củ đinh lăng có thể giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ, mang lại giấc ngủ sâu và ngon hơn. - Tăng cường trí nhớ và khả năng tập trung
Củ đinh lăng được cho là có khả năng tăng cường trí nhớ và cải thiện khả năng tập trung nhờ vào tác động tích cực đến hệ thần kinh. Điều này làm cho củ đinh lăng trở thành một lựa chọn tự nhiên và an toàn cho những ai cần tăng cường sự tập trung trong học tập và công việc. - Hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp
Trong y học cổ truyền, củ đinh lăng thường được sử dụng để làm giảm các triệu chứng đau nhức xương khớp. Các bài thuốc từ củ đinh lăng có thể giúp giảm viêm, giảm đau và cải thiện khả năng vận động, đặc biệt là ở người cao tuổi. - Cải thiện tuần hoàn máu và tim mạch
Các hợp chất có trong củ đinh lăng giúp cải thiện tuần hoàn máu, làm giảm nguy cơ tắc nghẽn mạch máu và hỗ trợ tim mạch hoạt động hiệu quả hơn. Điều này giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch và duy trì sức khỏe tim mạch ổn định. - Hỗ trợ tiêu hóa và giảm triệu chứng đầy hơi
Củ đinh lăng cũng có tác dụng hỗ trợ tiêu hóa, giúp giảm các triệu chứng đầy hơi, khó tiêu. Sử dụng củ đinh lăng trong chế độ ăn uống hàng ngày có thể giúp hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn.
Lưu ý:
Rễ cây đinh lăng chứa nhiều saponin, điều này tuy rất tốt nhưng cũng có thể làm vỡ hồng cầu và gây xung huyết nếu sử dụng quá liều. Nếu sử dụng để chữa bệnh, nên hỏi ý kiến thầy thuốc. Đặc biệt phụ nữ mang thai và cho con bú, những ai bị bệnh về huyết áp tuyệt đối không nên tự ý sử dụng.
Củ đinh lăng ngâm riệu rất tốt
Tăng khả năng miễn dịch, cải thiện hệ thần kinh, tăng sức khỏe tim mạch, tốt cho hệ tiêu hóa và quá trình trao đổi chất. Người mệt mỏi, chán ăn nếu dùng rượu củ đinh lăng thì sẽ dễ ngủ hơn, thèm ăn hơn, giảm tình trạng căng thẳng và mệt mỏi.
Chọn mua cây đinh lăng ngâm rượu
Củ để ngâm rượu chỉ nên là những củ có tuổi từ 5 – 10 năm, nhiều hơn cũng không tốt vì cây đã già cỗi và lão hóa dần. Ở độ tuổi này, củ đã lớn và khá nặng, khoảng 1,5 – 5kg/ củ.
Bề mặt củ khi đào lên thường bóng nhẵn và có màu vàng nhạt, có mùi thơm. Rễ uốn éo nhiều. Nên ngâm củ tươi ngay lập tức. Nếu không kịp ngâm thì nên thái lát rồi phơi khô. Tuy nhiên, thời gian ngâm củ khô sẽ lâu hơn so với củ tươi.
Tỷ lệ: 1 ký đinh lăng cần 3 – 4 lít rượu. Ngâm rượu ngập rễ.
Nguồn: Tổng hợp